Food, Travel and Observations!

વૃક્ષિકાની વાર્તા

વૃક્ષિકાની વાર્તા
૮-૯-૧૦ ધોરણમાં હું ગણિત વિજ્ઞાનના ટયુશનમાં જતી. સર નું નામ હતું પરમાનંદ વ્યાસ. મારા જીવનમાં મારા માં-બાપ કરતા પણ જેમને મારું વધારે ઘડતર કર્યું એ વ્યક્તિ 🙂 એમની ભણાવાની રીત જ કઈક અનેરી હતી.. દેશપ્રેમની, ભગવત ગીતાની , દેશ વિદેશની , એમના અનુભવોની ઢગલો વાતો કરતા. એમને અમને એક વખત કહેલું કે આપણો જન્મ થાય અને લાકડાના ગોડીયામાં ઊંઘીએ, ઘરમાં ફર્નીચર,ભણીએ બેંચ પર, છેલ્લે મરીએ ત્યારે પણ લાકડા જોઈએ સળગાવવા, આખું જીવન ઓક્સીજન લઈએ. એટલે જો તમારે કુદરતના દેવામાંથી મુક્ત થવું હોય તો પ્રત્યેક વ્યક્તિએ મરતા પહેલા ૫ ઝાડ ઉછેરવા. ત્યારે જ તમે કુદરતના દેવામાંથી મુક્ત થાઓ 🙂 મને એ વાત મનમાં ઘર કરી ગઈ હતી. અમારા ફ્લેટમાં દર ૫ જુને અમે બધા બાળકો ૫ ઝાડ રોપીએ,ઉછેરીએ 🙂
પછી હું વિદ્યાનગર ભણી ૪ વર્ષ – કોમ્પ્યુટર એન્જીનીયરીંગ કર્યું અને પછી ગુજરાતની પહેલી મહિલા એન્જીનીયરીંગ કોલેજમાં લેકચરર તરીકે ૨.૫ વર્ષ નોકરી કરી 🙂 મારા સર જેમ અમને ભણાવતા અને દેશપ્રેમ શીખવતા એમ જ મે મારી વિદ્યાર્થીનીઓને શીખવ્યું 🙂 હું જયારે ભણતી હતી ત્યાંરે વિદ્યાનગર રોજ અપડાઉન કરતી.. વિદ્યાનગર મને ખુબ ગમતું શહેર.. ચારેબાજુ મોટા વિશાળ ઝાડ થી ઘેરાયેલા રસ્તાઓ 🙂 ખબર નહિ મને વિચાર આવ્યો ક મારા ઘરથી મેન રોડ સુધી હું ઝાડ વાવું તો??
પહેલા મમ્મીને કરી વાત.. મમ્મી હમેશની જેમ સહમત થઇ અને છેક સુધી મદદ કરી મને. અનુજને જણાવ્યું. અનુજ પણ મમ્મીની જેમ કાયમ મને મદદ કરે પ્રોત્સાહન આપે. પપ્પાએ અવગણ્યું. મે બીજી વાર કહ્યું.. એમને ના સાંભળ્યું. બહુ બધી વાર કીધું અને ગુસ્સે થયા કે સમાજ અને દેશને સુધારવાનો ઠેકો લીધો છે તે? આવું ગાંડપણ ના કરાય.. તું ફ્લેટ માં રોપે જ છેને આમ મેન રોડ પર ઝાડ ના રોપાય. મે કીધું કે મારે રોપવા જ છે.. એમને કીધું તારે જે કરવું હોય એ કર હું ના જાણું. પછી હું ગઈ ફોરેસ્ટ ઓફિસરને મળવા.. DFO .. બધી વાત કરી એમને.. તેઓ ખુશ થયા મને છોડ મફતમાં આપવા તૈયાર થયા પણ એની ફરતે ટ્રી-ગાર્ડની વ્યવસ્થા કરવાની ના પાડી.. હું નગરપાલિકામાં ગઈ મને પરવાનગી તો મળી પણ ફરી એજ તકલીફ.. હું નડિયાદના મોટા માથા ગણાતા પૈસાદાર માણસો પાસે ગઈ પણ એ લોકો ના તો મને ઓળખતા હતા ના મારી ઈચ્છાને તો એ લોકો દાન આપવાની ના પાડી..
પછી મે નક્કી કર્યું કે કેટલો ખર્ચો થાય હું તો જોઉં? આખા નડિયાદ શહેરના ટ્રી-ગાર્ડ બનાવતા દરેક વ્યક્તિ ને મળી .લોખંડ ના ટ્રી-ગાર્ડ- ૮૦૦ રૂ. , સિમેન્ટના ૧૫૦૦ રૂ., લાકડાના સસ્તા પણ લોકો લાકડા લઇ જાય. એટલે ઈટના બનવાનું નક્કી કર્યું . કીમત ૩૮૫ રૂ. . પપ્પા પાસે આશા જ ન હતી કેમ કે ગુસ્સે થશે એની બીક હતી.. હા હા
૫૦ ઝાડ * ૩૮૫ રૂ. = ૧૯૨૫૦ + છોડ અને અન્ય ખર્ચો  = ૨૨૦૦૦ રૂ.
એટલે મે જ બધા પૈસા કાઢ્યા. ક્યાંથી? હું જ્યારથી સમજણી થઇ ત્યારથી દિવાળીમાં કે ભેટમાં આવે એ પૈસા એક ગલ્લામાં મુકતી હતી. મારો ૧૫ વર્ષ જુનો ગલ્લો તોડ્યો.. પૈસા નીકળ્યા ૧૯૦૦૦ 🙂 બાકીના ખૂટતા મમ્મીએ એના સેવીન્ગમાંથી આપ્યા 🙂
હવે હું નીકળી જ્યાં જ્યાં ઝાડ રોપવા હતા એ બધાના ઘરે જઈને મળવા.. બધાને સમજાવ્યું અને બધાને એક કાગળ પર સહી કરાવી કે મારા ઘરની સામે જે ઝાડ ઉછરે એને કદી નુકશાન પહોચાડીશ નહિ 🙂 નગરપાલિકામાંથી પરવાનગી લઇ આવી. ઝાડ કયા રોપવા એ પણ નક્કી કર્યું. ગુલમહોર, સપ્તપર્ણી, રેન ટ્રી, ગરમાળો, છાયા લીમડી. પછી નક્કી કર્યું માટી લાવવાનું. ઘરની પાછળના ખેતરમાંથી ખેડૂત જોડે વાત કરી આવી હતી. હવે આવ્યું ઈટ અને સિમેન્ટ. ઈટ વિષે નક્કી કરી આવી. એક ટ્રી-ગાર્ડ ૫ ફૂટ ઉચું કરવું હોય તો દરેકમાં ૬૦ ઈટ વાપરાય એટલે ૬૦*૫૦ = ૩૦૦૦ ઈટ જોઈએ. પછી એક સાદામાં સાદા કડિયાદાદા ને મળી જે તૈયાર થયા એને ચણવા. બધું એકદમ તૈયાર હતું બસ હવે તારીખ નક્કી કરી, કામ શરુ કરવાનું હતું.
૨૩ ઓગસ્ટ,૨૦૧૦ એ ૪ દિવસની રજા આવતી હતી કોલેજમાં. બિંગો! કામ થઇ ગયું. હવે બધા જોડે નક્કી કરી આવી. ફ્લેટમાં આગલા દિવસે ઈટો આવી. એને ૫ અલગ અલગ ભાગ માં મુકાવડાવી. હજુ સુધી પપ્પાને ખબર જ ન હતી કે હું આ કામ કરવા જઈ રહી છું. બપોરે બધા ઝાડ ગાડીમાં હું અને અનુજ લઇ આવ્યા અને નીચેના રૂમમાં મૂકી દીધા. સવારે મજુરી ભરાય ત્યાંથી બે મજુરો ને લઇ આવીને ખાડા ખોદાવી દીધા. ખેતરમાંથી માટી આવી ગઈ.સિમેન્ટ આવી ગયો. પપ્પા કોલેજથી આવ્યા અને પૂછે આ ઈટો કોના ત્યાં આવી છે? ફ્લેટમાં તો કઈ કામ કરાવાનું નથી? મે ધીમેથી કીધું પપ્પા એ આપણા ઘરે આવી છે કાલથી હું વૃક્ષારોપણ શરુ કરું છું. પપ્પા ગુસ્સે થયા પણ મને વિશ્વાસ હતો કામ થશે પછી ખુશ જ થશે 🙂
બીજા દિવસે સવારે ૮ વાગે અમે કામ શરુ કર્યું. હું, અનુજ , મમ્મી, કડીયાકાકા, અને બીજા ૩ કામદાર.અમારું કામ ઝાડ રોપવાનું, પાણી પાવાનું અને કડીયાકાકા એની ફરતે  ટ્રી-ગાર્ડ બનાવે. બીજા ૩ કામદારો પણ હતા એ લોકો પણ  ટ્રી-ગાર્ડ બનાવે. મારી મમ્મી બધાનું જમવાનું કરે. અને પાણી અને ખાવાની સગવડ પૂરી પાડે. પછી કામ ધીમું પડતું હતું એટલે અમે પણ ચણવાનું શીખી લીધું અને  ટ્રી-ગાર્ડ બનાવવા લાગ્યા. સાંજે ૫ વાગ્યા પપ્પા કોલેજથી આવ્યા અને પછી સ્કુટર લઈને અમે જ્યાં  ટ્રી-ગાર્ડ બનાવતા હોઈએ ત્યાં ઈટો આપી જાય 🙂 મને ખબર જ હતી કે હું કરીશ પછી પપ્પા બહુ ખુશ થશે ને એમ જ થયું 🙂 3 દિવસ સવારે ૮ થી સાંજે ૭ સુધી કામ ચાલ્યું અને ૫૦ ઝાડ રોપાઈ ગયા. 🙂
હવે સૌથી અઘરું કામ શરુ થયું, ઝાડને ઉછેરવાનું. એક દિવસ છોડીને એક દિવસે હું સાંજે કોલેજથી ૬ વાગે આવું એટલે મમ્મી ૪ ડોલ લઈને તૈયાર હોય અનુજ આવી જાય પછી અમે ૩, ૫૦ ડોલ પાણી પીવડાવીએ ત્યાના નજીક ના ઘરોમાંથી લઈને. દર મહીને ખાતર નાખીએ. લોકો  ટ્રી-ગાર્ડને કચરાં-પેટી સમજીને ઢગલો કચરો નાખે એ સાફ કરીએ. કોઈની મદદની કે વખાણની આશા વગર કામ કર્યે જ રાખ્યું 🙂 એક વર્ષ અમે મારા  ઝાડને પાણી પીવડાવાનું હોય એટલે ક્યાય બહાર ગયા ન હતા 🙂 જઈએ તો અમારા ૩ માંથી એક તો હોય જ 🙂 એ ઝાડ જાણે મારાં મિત્રો બન્યા. એ રસ્તા પર રોજ કોલેજ જવા માટે ચાલીને જાઉં અને સવારે એ બધાને મળીને જવાની મજા જ કઈક
અલગ હોય 🙂 દિલમાં એક માત્ર ખુશી અને સંતોષ કે મારા સરે કહેલું કામ પૂરું કર્યું અને કુદરતને કઈક પાછુ આપ્યું 🙂
ઘણાય લોકોએ દગો આપ્યો અને એક જ રાતમાં ઝાડ અને ટ્રી-ગાર્ડ બંને સાફ થઇ જાય, એવા સાફ થાય કે એક ઈટ પણ ના દેખાય! બહુ ગુસ્સો આવતો પણ ભગવાન આ માણસો ને સદબુદ્ધિ આપે એવી પ્રાર્થના કરી ભૂલવાનો પ્રયત્ન કરતી 🙂 ઘણા સારા અનુભવો થયા. એક બહેન એક દિવસ મારી પાસે આવીને કહે કે તમારું કામ જોઇને મે પણ મારી સોસાયટીમાં ૫ ઝાડ રોપ્યા અને ઉછેરું છું. વાહ! મેં કરેલા કામને કોઈક તો સમજ્યું 🙂 “Being an example is more powerful than giving an example” હું ખુશ થઇ કે હું કોઈના કાર્ય કરવા માટેનું ઉદાહરણ બની 🙂
એક આંટીએ મને એક પુસ્તક ભેટમાં આપ્યું જેમાં એમને લખ્યું હતું કે “તે કરેલા વૃક્ષારોપણના મહાન કાર્ય માટે તને ભેટ” 🙂
રસ્તે આવતા કેટલાય લોકો મને અભિનંદન આપતા જાય 🙂 “બહેન તારી ધીરજ અને ધગશ ને ધન્ય છે” એમ કહેતા જાય 🙂
મારા એ સરનું ઘર મારા ફ્લેટની બાજુમાં જ છે એટલે એ સર રોજ સવારે ચાલે એ રસ્તા પર અને મને યાદ કરે. મારું નામ એમને “વૃક્ષિકા” પાડ્યું 🙂 એ ખુબ જ ખુશ થયેલા મારા માટે એ બહુ ખુશીની વાત હતી 🙂
એ વિસ્તારમાં બધા મને એટલા ઓળખતા થયા કે કોઈને એમ કહો કે આ ઝાડવાળા બેનનું ઘર ક્યાં? તો મારા ઘરે મૂકી જાય 🙂 ઢગલો પક્ષીઓ મારા ઝાડ પર રહે છે.  એક ઝાડ નીચે સાયકલવાળા ભાઈ એમનો ગલ્લો ચલાવે છે અને બીજા નીચે ઈસ્ત્રીવાળા ભાઈ. ઢગલો ફળ-શાકભાજીની લારીવાળા ભાઈઓ અને ગાય-કુતરા બપોરે મારા ઝાડ નીચે સુવે છે. મારા ઝાડને તોડી નાખનારા લોકો એમની ગાડીઓ બીજા ઝાડ નીચે મુકે છે! મને તો ત્યાં સુધી ખબર પડી છે કે અમારા વિસ્તારના નગરપાલિકામાં કામ કરતા એક ભાઈએ પોતાના નામ હેઠળ મારા ઝાડ લખાવ્યા છે!
પણ મને કઈ ફરક નથી પડતો. મારું નામ તો ઉપરવાળાએ લખી દીધું હશે ક્યાંક એનો આનંદ છે 🙂
ફોટા:
આ રોડ જ્યાં ઝાડ રોપવા હતા.
૧
ટ્રી-ગાર્ડ બનાવી રહેલા કડીયાકાકા અને કામદારો- પાછળ મમ્મી
૨
પાણી પીવડાવતો અનુજ.
100_4396.JPG
કામ પતી ગયા પછી કરેલી આઈસ્ક્રીમ પાર્ટી.
Photo0212
આ બધા ઝાડ જે અત્યારે વૃક્ષ છે 🙂
Photo0179
૨ વર્ષ પછી લેવાયેલ ફોટો.
101_6629
સાયકલ વાળાનો ગલ્લો
101_6643
છાયડો 🙂
101_6660
પહેલા
TREE  (8)
૨ વર્ષ પછી
101_6673
આ હતી મારી વાર્તા.. ! આશા રાખું છું કે બીજા કોઈની આવી જ વાર્તા મને જલ્દી વાંચવા મળે 🙂


9 thoughts on “વૃક્ષિકાની વાર્તા”

Leave a Reply